‘Iedere revolutie heeft de communicatiemiddelen die ze nodig heeft’

Weinigen onder ons zijn zich bewust van de rol die pamfletten hebben gespeeld in de Amerikaanse en Franse revolutie. In de 18e eeuw schreef de Amerikaanse schrijver Thomas Paine pamfletten in een taal en stijl die voor iedereen toegankelijk was. In zijn pamfletten viel hij de Britse monarch aan en noemde hem “a Royal brute”. Hij spoorde de Amerikanen aan om op te komen voor hun vrijheid. Duizenden lazen en luisterden naar het pamflet Common Sense en werden erdoor geradicaliseerd. Ook in Frankrijk brak vanaf het midden van de 18e eeuw een jarenlange pamflettenstrijd los met beschuldigingen, beledigingen, laster en verdachtmakingen (onder meer dat de koning zich zou baden in kinderbloed) die gretig aftrek vonden bij het Verlichte publiek.

Common Sense

De Amerikaanse en de Franse Revoluties hadden zonder deze pamfletten niet plaatsgevonden , aldus Mark LeVine, hoogleraar Midden-Oosten studies aan de Universiteit van Californië. Over de rol van Twitter en Facebook bij de huidige revolutie in de Arabische wereld, is LeVine minder stellig. “In Egypte, Tunesië en al die andere landen hebben Twitter en Facebook een belangrijke rol gespeeld, maar hebben ze niet zoals in Frankrijk en Amerika de revolutie veroorzaakt.”

Volgens Mohamed Nanabhay, de online-chef van het Engelstalige kanaal van Al-Jazeera, “Hebben de sociale media een grote rol gespeeld bij de organisatie van de demonstraties. Maar het is geen Facebook- of Twitterrevolutie”. “Het is een Egyptische Revolutie” die zoals we hebben kunnen zien inmiddels is uitgemond in een “een Arabische Revolutie”, over een Digitale Revolutie voor vrijheid en democratie in de Arabische Wereld mag vooralsnog niet gesproken worden.

Het feit dat de Arabische nieuwszender Al-Jazeera e een enorm publiek weet te bereiken met bijna een miljoen fans op hun Facebook pagina, heeft zeker bijgedragen aan de massale betogingen. Via de Facebookpagina van Al-Jazeera kunnen nieuwsartikelen worden aangeklikt en de livestream van het nieuwsstation bekeken worden. De Engelse versie van Al Jazeera met ruim 400.000 volgers op Facebook zal ook in het buitenland hebben bijgedragen aan de snelle berichtgeving van de schreeuw naar vrijheid.

Reden wellicht voor de Amerikaanse niewssite ‘The Rockville Central‘ om volledig op Facebook over te gaan en te proberen een revolutie binnen het medialandschap te starten. De site, die zich richt op nieuws in het gebied van Washington DC, is daarmee de eerste Facebook-only nieuwsorganisatie ter wereld. Per 1 maart is de volledige berichtgeving digital. Een interessante ontwikkeling waarbij het belang van online aanwezigheid en het volgen van wat er zich online afspeelt, maar weer eens onderstreept wordt. Tot dusver lijkt met 1042 volgers de revolutie nog even uit te blijven, maar Rome is ook niet in één dag gebouwd dus we wachten nog even af.